پزشكان اغلب توصيه مي كنند كه افراد مقدار بيشتري آب بنوشند و به اثر آن بر سلامت و زيبايي پوست، كاهش ميزان خستگي و كمك به تمركز اشاره مي كنند.
اما نوشيدن مقدار زياد آب هم باعث ورم مغز و در نتيجه توقف اعمال حياتي بدن از جمله تنفس مي شود.

علت اين است كه آب پس از نوشيدن وارد عروق خوني بدن مي شود. آب موجود در بدن وظيفه كنترل عناصر اصلي بدن از جمله نمك خون را برعهده دارد. به گفته پروفسور فارست مشاور شيمي آزمايشگاهي بيمارستان شفيلد، اگر ميزان آب بدن بالاتر از حد باشد، ميزان نمك موجود در خون كاهش يافته در نتيجه ميزان نمك در سلول ها نيز كاهش مي يابد. آب پس از خون- كه رقيق شده- به ارگان ها منتقل مي شود. پروفسور فارست از طريق يك مثال ساده قضيه را توضيح مي دهد؛ «اگر آب نمك را روي پوست پياز بريزيم، سلول هاي آن منقبض مي شوند اما اگر مقدار زيادي آب نمك را در مجاورت آن قرار دهيم سلول هاي آن ورم مي كنند. اين ورم بيش از هرچيزي براي مغز مشكل ساز مي شود. زيرا مغز در ميان استخوان جمجمه قرار گرفته و با افزايش حجم به استخوان جمجمه فشرده مي شود. اين فشار فزاينده كه به مغز وارد مي شود مي تواند موجب سردرد شود. در اين فرآيند فشرده شدن مغز مناطق حياتي كه به عنوان نمونه كنترل تنفس را برعهده دارند از كار مي افتند.
از علائم اين اختلال گيجي و سردرد است. علائم معمولاً پس از نوشيدن مقدار زياد آب به سرعت آشكار مي شوند، اما اگر عمل جذب آب به آهستگي صورت بگيرد مدت بيشتري طول مي كشد. نوشيدن چندين ليتر آب در زمان كوتاه مي تواند باعث بروز اين نوع مسموميت شود. در اين مورد به خصوص افرادي كه از قرص هاي اكستازي استفاده مي كنند در خطر هستند زيرا اين مواد باعث ايجاد تشنگي زياد مي شود و هورمون هايي با اثر ضد دفع ادرار را فعال مي كند. در نتيجه مقدار زيادي آب توسط فرد نوشيده مي شود كه كليه ها نمي توانند آن را دفع كند. سالمنداني كه دچار مشكل كليه هستند هم ممكن است در اين مورد در معرض خطر باشند. درمان هايي كه براي اين مشكل وجود دارند شامل خوراندن داروهاي مدر به فرد براي تخليه ميزان اضافي آب و استفاده از داروهايي براي كاهش ورم مغز مي شود. به گفته پروفسور فارست، مشكل اصلي، تشخيص دادن اين نوع مسموميت است. زيرا بيشتر بيماران به دليل گيجي و سردرد ناشي از اين بيماري اقدام به خوردن قرص هاي مسكن مي كنند.
محققان مي گويند آب يك ماده حياتي براي كاركردهاي اصلي بدن است و اصلي ترين وظيفه در دفع مواد زائد مثلاً دفع اوره را دارد. افراد به طور مداوم در حال دفع آب هستند در نتيجه بايد مقداري آب به جاي آن جايگزين كنند. در شرايط عادي بدن به يك و نيم ليتر آب در هر روز نياز دارد، در هواي گرم يا فعاليت شديد بايد ميزان بيشتري آب خورد چون كم آبي بدن به مشكلات تنفسي، خستگي و مشكلات مثانه خواهد انجاميد. اما بيش از حد آب خوردن هم مي تواند فاجعه بار باشد.

منبع خبر: روزنامه کیهان 1390/01/14